What’s the harm?

Een van die argumenten die men redelijk vaak naar het hoofd geslingerd krijgt als men kritiek levert op kwakzalverij (ook wel `alternatieve geneeskunde’ genoemd) is `baat het niet dan schaad het niet’ en `het kan toch geen kwaad’ (vaak wel met een vraagteken erachter). Soms schiet je dan we een voorbeeld te binnen (Sylvia Millenkamp)  maar het is lastig om een goed overzicht te krijgen over het kwaad dat kwakzalvers aanrichten. Bij het beluisteren van een oude podcast (Point of Inquiry) werd ik verwezen naar de website “What’s the harm” van Tim Farley. Op deze site zijn anekdotes verzameld die demonstreren wat er kan gebeuren als men zijn vermogen om kritisch te denken niet gebruikt. Volgens de site representeren deze anekdotes 670000 mensen die verwondingen hebben ondergaan of zelfs zijn gestorven.  Anekdotes vormen  geen bewijs hetgeen op de site  duidelijk uitgelegd wordt. Daar staat dat echter tegenover dat mensen die in kwakzalverij geloven vaak nagenoeg alleen kunnen praten in termen van anekdotes en dat anekdotes een effectievere manier van communiceren tussen mensen kan zijn (roddelen schijnt een door evolutie gevormde eigenschap van mensen te zijn).

Het enige probleem dat ik met deze site heb is dat er sinds 2008 geen nieuwe anekdotes zijn toegevoegd. Tim Farley is een nieuwe site begonnen genaamd `Skeptical Software Tools` die weliswaar ook interessante informatie bevat maar jammer genoeg geen anekdotes.

De basis van de geneeskrachtige werking van planten

Als ik aan kruiden dacht ging ik er van uit dat er wel een component zou inzitten die de geneeskrachtige werking zou kunnen verklaren. Dat deze benadering mogelijk iets te simplistisch was realiseerde ik me wel maar ik dacht er niet al te diep over na. Dat de werking van medicinale kruiden inderdaad iets complexer was werd me duidelijk toen ik het artikel van Arend Wakker doorlas (dat jammer genoeg een beetje te “new age” achtig begint). In dat artikel vat hij de belangrijkste principes kort maar krachtig samen.

Planten bezitten eigenschappen die ze geschikt maken als geneeskrachtige kruiden. Er gelden een paar algemene principes.

  • Planten zitten vol met bactericide en fungicide stoffen met antiseptische eigenschappen.
  • Plantensap is meestal zuur en werkt daarom samentrekkend op onze weefsels. Dit bevordert wonddichtende, bloedstelpende en bloeddrukverhogende eigenschappen.
  • Ons lichaam probeert vreemde stoffen zo snel mogelijk af te voeren: diuretische, laxerende en vomerende eigenschappen.

(“Vomerende” betekent “overgeven”)

Bron:
Arend Wakker; “Een -zeer korte – geschiedenis van medicinale planten”; NVOX; maart 2016; p. 150-152.